Listy zadłużonych oraz rodzaje wpisów

Duża część Polaków żyje na kredyt. Do zadłużenia spowodowanego chęcią poprawy sytuacji życiowej (kredyt na mieszkania, kredyt studencki) dochodzi zadłużenie spowodowane także niemożnością terminowego regulowania rachunków, a niekiedy również niekontrolowana konsumpcja. Rosnące raty kredytów oraz znaczny wzrost cen usług, z których korzystamy na co dzień, sprawia, że część z nas popada w kłopoty finansowe, których następstwem może być wyłączenie usługi (np. dostępu do Internetu), skierowanie sprawy do windykacji wewnętrznej (w ramach firmy) lub sprzedaż zadłużenia firmie windykacyjnej. Co więcej - jeśli staniemy się dłużnikami, możemy trafić do specjalnego rejestru, który gromadzi dane o osobach zadłużonych.

Dlaczego prowadzi się rejestry dłużników

Rejestry zadłużonych prowadzi się po to, by inne firmy lub osoby prywatne mogły sprawdzić wiarygodność finansową swoich kontrahentów lub klientów. Należy tutaj wspomnieć, że w naszym kraju istnieją różne kategorie rejestrów. Jedne z nich stanowią inicjatywę prywatną, inne powstały z ramienia państwa. Nie wymieniają się ona między sobą danymi. Dlatego informacje o dłużniku mogą widnieć w jednym rejestrze albo kilku. Celem umieszczenia informacji o zadłużeniu na takiej liście jest przede wszystkim zmotywowanie dłużnika do możliwie szybkiego zwrotu przeterminowanej należności.

Czym jest Krajowy Rejestr Zadłużonych

Jak już wspomnieliśmy, w Polsce działają zarówno państwowe, jak i prywatne rejestry. Przykładem tego pierwszego jest Krajowy Rejestr Zadłużonych. Działa on od 2021 roku, a korzystanie z serwisu jest bezpłatne. Figurują tu dane zarówno osób prywatnych, jak i przedsiębiorstw. Ten rejestr dłużników gromadzi informacje o podmiotach, wobec których prowadzi się postępowanie upadłościowe lub restrukturyzacyjne.

W KRZ możemy wyszukiwać poszczególne podmioty, używając numeru PESEL, imienia i nazwiska lub nazwy spółki. Widoczne są tu m.in. informacje dotyczące postępowań alimentacyjnych. Wpisu w KRZ może dokonać sąd, komornik bądź uprawniony urzędnik. Wiele dokumentów spraw widocznych jest wyłącznie dla zainteresowanych stron.

Biura informacji gospodarczych - nie tylko negatywne wpisy

Oprócz instytucji powołanych przez państwo, mamy do czynienia także z prywatnymi organizacjami gromadzącymi dane dłużników. Jednymi z ważniejszych są Biura Informacji Gospodarczej - tak zwane BIGi. Wśród nich znajdują się takie instytucje, jak: ERIF Biuro Informacji Gospodarczej, Krajowy Rejestr Długów BIG, BIG InfoMonitor, Krajowa Informacja Długów Telekomunikacyjnych (KIDT) oraz Krajowe Biuro Informacji Gospodarczej (KBIG).

Wspomniane wyżej biura posiadają własne bazy dłużników i nie wymieniają się gromadzonymi danymi. Oznacza to, że informacja o długu może widnieć w jednym rejestrze, a w innym nie. Oczywiście może widnieć również we wszystkich BIGach. Użytkownicy logujący się w tych serwisach mogą bezpłatnie sprawdzić siebie raz na pół roku. Nie ma możliwości sprawdzenia innej osoby, nawet jeśli należy ona do grona najbliższych krewnych. Istnieje także możliwość sprawdzenia praktycznie każdego przedsiębiorcy. Warto wspomnieć, że w wybranych rejestrach napotkamy nie tylko na negatywne wpisy. Jeśli skrupulatnie i terminowo spłacamy zobowiązania, nasz wierzyciel może udzielić nam pozytywnej wzmianki w takim rejestrze. Będzie ona działać na naszą korzyść np. w momencie, gdy bank będzie analizował naszą zdolność kredytową pod kątem udzielenia kredytu.

Jak nie trafić do rejestru dłużników

Aby uniknąć negatywnych wpisów w rejestrach dłużników, warto spłacać zobowiązania terminowo. Warto też przed wzięciem kredytu, pożyczki czy skorzystaniem z zakupów ratalnych zastanowić się, czy nie mamy już zbyt wielu finansowych zobowiązań na głowie. Zwykłe przeoczenie płatności chociaż jednej raty, czynszu, czy opłaty za abonament telefoniczny lub internetowy, może skutkować powstaniem długu. Aby jednak trafić na listę dłużników, dług osoby fizycznej musi być wyższy niż 200 zł, a od terminu płatności musi upłynąć co najmniej 30 dni. Jeśli więc szybko zorientujemy się, że nie zapłaciliśmy rachunku za telefon, prąd czy gaz, powinniśmy to zrobić jak najszybciej.