Pracownicy ZUS domagają się godnych warunków pracy i podwyżek

Spór zbiorowy i stanowisko pracodawcy

Związki zawodowe, w tym NSZZ „Solidarność”, zgłosiły swoje żądania w październiku 2025 r. w trybie sporu zbiorowego. Prezes ZUS podważa jednak legalność tych działań, twierdząc, że w budżecie nie ma dodatkowych środków na podwyżki. Według niego waloryzacja wynagrodzeń w 2026 roku została określona ustawą budżetową i wyniesie 3 proc.

Przedstawiciele związków zawodowych odrzucają te argumenty. – „Spór zbiorowy jest jak najbardziej legalny. To pracodawca jest odpowiedzialny za pozyskiwanie środków na dodatkowe zadania nakładane na pracowników” – mówi Mariusz Czapla, wiceprzewodniczący „Solidarności” w chorzowskim oddziale ZUS. Podkreśla, że w poprzednich latach prowadzone były już spory zbiorowe dotyczące wynagrodzeń, które kończyły się podpisaniem porozumień płacowych.

Problemy kadrowe i rosnące obciążenie pracą

Według związkowców obecna waloryzacja w wysokości 3 proc. nie poprawi sytuacji pracowników ZUS, szczególnie tych zatrudnionych w oddziałach terenowych zajmujących się sprawami emerytalno-rentowymi. Wynagrodzenia w tych oddziałach wahają się od poziomu zbliżonego do płacy minimalnej do około 6 tys. zł brutto, w zależności od stażu pracy.

Problemem jest również malejąca liczba pracowników. Wiele osób odchodzi na emeryturę lub rezygnuje z pracy w ZUS po krótkim okresie zatrudnienia. Obciążenie obowiązkami rośnie, a liczba zadań stale się powiększa, m.in. w związku z obsługą nowych świadczeń, takich jak renta wdowia.

Dodatkowe wyzwania generuje też cyfryzacja procesów – systemy informatyczne, które mają ułatwiać pracę, często działają nieprawidłowo lub są niewystarczająco przetestowane, co powoduje dodatkowe komplikacje w codziennych obowiązkach.

Skala problemu

Zakład Ubezpieczeń Społecznych zatrudnia obecnie około 43 tys. pracowników w całej Polsce. W związku z rosnącym obciążeniem pracą i niewystarczającym wzrostem wynagrodzeń, sytuacja w instytucji staje się coraz bardziej napięta, a potrzeba realnych rozmów płacowych i kadrowych – pilna.

Mariusz Czapla podkreśla, że dalszy brak dialogu może prowadzić do eskalacji sporu zbiorowego, w tym do planowanych protestów pracowników w całym kraju.