Dłuższy urlop dla rodziców wcześniaków dostępny już od roku

- Uzupełniający urlop macierzyński obowiązuje od 19 marca 2025 roku. Z zasiłku macierzyńskiego za jego okres mogą skorzystać ubezpieczeni matka albo ojciec, którzy wychowują dziecko urodzone przedwcześnie. Świadczenie to przysługuje w wysokości 100 proc. podstawy wymiaru zasiłku – informuje Beata Kopczyńska, regionalna rzeczniczka prasowa ZUS w województwie śląskim.

Do końca ubiegłego roku 3,9 tys. osób pobrało zasiłek za czas uzupełniającego urlopu. Od stycznia do lutego 2026 roku świadczenie otrzymywało 1,7 tys. osób. Są to dane o wypłatach finansowanych z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych, które zrealizowali zarówno Zakład Ubezpieczeń Społecznych, jak i pracodawcy.

Dla kogo jest dłuższy urlop

Uzupełniający urlop macierzyński wynosi tydzień za każdy rozpoczęty tydzień pobytu dziecka w szpitalu po narodzinach. W przypadku dzieci urodzonych po 37 tygodniu ciąży brana jest pod uwagę hospitalizacja dziecka od piątego dnia po narodzinach. Maksymalny wymiar urlopu zależy od tygodnia ciąży, w którym urodziło się dziecko, jego wagi urodzeniowej i okresu hospitalizacji – tłumaczy rzeczniczka.
Jeżeli dziecko przyszło na świat przed ukończeniem 28 tygodnia ciąży lub z wagą do 1000 g, to urlop wynosi maksymalnie do 15 tygodni. Gdy dziecko urodziło się później, ale przed końcem 37 tygodnia ciąży i z masą powyżej 1000 g, to urlop trwa maksymalnie 8 tygodni.

W początkowym okresie prawo do uzupełniającego urlopu macierzyńskiego było kojarzone głównie z narodzinami wcześniaków. Jednak uprawnienie to w określonych sytuacjach przysługuje również rodzicom dzieci, które urodziły się o czasie, lecz wymagają hospitalizacji.

- Opiekunowie dziecka, które urodziło się po 37 tygodniu ciąży, mogą skorzystać z uzupełniającego urlopu wynoszącego do 8 tygodni. Chodzi tu o sytuacje, gdy noworodek spędził w szpitalu co najmniej dwa kolejne dni, z których pierwszy przypadał na okres od 5 do 28 dnia po porodzie – mówi Beata Kopczyńska.
Z uzupełniającego urlopu mogą korzystać również rodzice adopcyjni i zastępczy, jeśli nie są rodziną zastępczą zawodową. Mowa tu o sytuacji, gdy dziecko było w szpitalu po przyjęciu go na wychowanie.

Jakie są terminy i potrzebne dokumenty

Uzupełniający urlop macierzyński można wykorzystać jednorazowo, bez dzielenia na części. Przysługuje on bezpośrednio po urlopie macierzyńskim. Pracownicy powinni złożyć wniosek o urlop do swojego pracodawcy, najpóźniej 21 dni przed końcem urlopu macierzyńskiego. Inni ubezpieczeni mogą złożyć wniosek później, przy czym też jeszcze w czasie urlopu macierzyńskiego.

Do wypłaty zasiłku za okres uzupełniającego urlopu niezbędne jest jeszcze zaświadczenie ze szpitala. Szpital wskazuje w nim okres hospitalizacji dziecka, tydzień ciąży, w którym się urodziło, i jego masę urodzeniową. Pracownicy przekazują dokumenty pracodawcy, osoby zatrudnione na umowie-zleceniu – zleceniodawcy, a przedsiębiorcy składają je bezpośrednio do ZUS.

Beata Kopczyńska, 
regionalna rzeczniczka prasowa ZUS w województwie śląskim